Stres ve sağlığımız

Anasayfa » Makaleler » Stres ve sağlığımız
share on facebook  tweet  share on google  print  

Stres ve sağlığımız

"Makaleler" için, toplam 1 sonuç arasından 1 - 1 arası sonuçlar
Stres
Stres ve sağlığımız

 Vücudumuz, fıtratına uygun doğal yaşam tarzı için programlanmıştır. Genel bir çerçeveden bakacak olursak yaşam tarzı ifadesinin kapsamına pek çok parametrenin girdiği fark ederiz.

Birkaç tanesini örnek olarak verelim;

v      Düşünmek-duygu ve düşünceleri tartarak karar vermek-eyleme geçmek gibi zihinsel ve bedensel faaliyetleri kapsayan yönümüz
v      Sosyal ilişkilerimiz
v      Uyku düzenimiz
v      Beslenmemiz
v      Kullandığımız her türlü ürün
v      Çalışma standartlarımız
v      Yaşam alanlarımız Her konuda doğalıktan uzaklaşmak insan bedeni için stres kaynağıdır.

Stres beynimizin ön bölgesi tarafından algılanıp yorumlanır. Buradaki kısa bellek bilgileriyle sentezlendikten sonra talamusa bilgi gönderilir. Talamus beyin ön bölgesinin dışında tüm beyin bölgelerinden ve vücudun diğer kesimlerinden gelen bilgileri de toparlar, analiz eder, çıkardığı sonuçlara göre beyin ve diğer organlara gerekli görevleri verir. Böylelikle vücut bir bütün olarak, eş zamanlı olacak şekilde faaliyetlerini sürdürür. (1)

Stres anında vücut genel olarak sempatik sinir sisteminin kontrolüne geçer ve aşağıda özet olarak verilen bulgular ortaya çıkar;
v      TA yükselir.
v      Kalp hızı artar.
v      Solunum hız ve kapasitesi artar.
v      Depo şeker yakılır.
v      Kan şekeri yükselir.
v      Bağırsak hareketliliği azalır.
v      LDL düzeyi artar. HDL azalır.
v      Hemoglobinde şeker düzeyi artar.
v      12 saatlik idrarda kortizol, adrenalin, noradrenalin düzeyleri artar. 

Bazı stres faktörleri vardır ki tüm insanlarda benzer neticelere sebep olurlar; örneğin yanlış beslenmeye bağlı gelişen hastalıklar. Hastalıkların çeşitliliği stres faktörüne sebep olan beslenme hatasının çeşitliliğine veya genetik faktörlere bağlı olarak değişebilir. Bazı stres faktörleri ise kişiden kişiye, toplumdan topluma ya da aynı kişi için farklı zaman dilimlerinde farklı olarak değerlendirilip farklı sonuçlara sebep olabilir. Burada sorumlu faktör kişinin beyin ön bölgesin olayı nasıl yorumladığıdır. Beyin ön bölgesi hassasiyeti olan ve bu alana ait çalışma prensiplerini tam olarak kullanamayan bir kişinin stres algısı ve verdiği tepkileri çok sağlıklı olmayacaktır. Eğer bu hassasiyet genel olarak var ise kişi hep aynı stres faktörlerine aynı cevabı verecektir. Eğer hassasiyetin değişkenlik gösterdiği bir durum söz konusu ise bu gün onun için ciddi bir stres kaynağı olup kendisini kontrol edemediği bir durum, başka bir zaman dilimi içerisinde rahatlıkla tolere edilebilecektir. 

 Buradan çıkartılması gereken önemli noktalar şunlardır;
v      İnsan doğasına uygun olmayan her durum kişi için stres kaynağıdır.
v      Stresin kaynağı kişinin kendisidir. Çünkü ya doğasına uygun olmayan bir durumu yaşamaktadır ki hata kendisine aittir. Ya da yaşananların kendi üzerinde baskı oluşturmasına sebep veren bir algı zincirini çalıştırmıştır.
v      Kendisini stres altında hisseden vücut, beynin kontrolünde bir bütün olarak faaliyet göstermeye başlar. 

Önce stres karşısında vücudun nasıl tepki verdiğine hepimizin yaşadığı basit bir örnek üzerinden bakalım;  

Diyelim ki öğlen yemeğinde biraz haddi aştınız; hem miktar olarak fazla yediniz, hem birbiriyle karıştırılmaması gereken gıdaları bir arada tükettiniz, hem de fıtratınıza uygun olmayan ürünleri tercih ettiniz. Yemeği daha bitirip sofradan kalkmadan sıkıntılarınız başlayacaktır; karın bölgesinde şişkinlik, karın ağrısı, geğirme ihtiyacı. Yemekten sonra işinizin başına döndüğünüzde işinize konsantre olmakta zorlandığınızı hissedersiniz, içiniz sıkılır, uykunuz gelir, insan ilişkilerinde sıkıntılı anlar yaşarsınız. Kalbinizde çarpıntı başlar, soluk alıp vermeniz değişir. Küçük bir uyku ya da bir kahve – çay -  soda molasına ihtiyaç duyarsınız.  

Bu örneği beraberce değerlendirelim;
Stres faktörü: fıtrata uygun olmayan beslenme tarzınız
Strese vücudunuzun verdiği cevap: sindirim-iç salgı bezleri-sinir-boşaltım-kalp ve damar-solunum sistemi bulguları. Bu bulgulara dikkat ederseniz vücudunuzun tüm sistemlerinin eş zamanlı olarak devreye girmiş olduklarını fark edersiniz.  

Öyleyse bu örnekteki kişi fıtratına uygun beslenmemiş, bu hatasının bedelini hem fizik bedeninin tüm sistemlerinin bir bütün olarak ortaya koyduğu çeşitli sıkıntılar ile ödemiş hem de kişi bireysel alanda veya sosyal ilişkiler çerçevesinde duygusal-zihinsel sıkıntılar yaşamıştır.  

Şimdi stres faktörünün sıkça yinelendiğini, vücudun sıkça bu tepkileri verdiğini ama kişinin bilerek veya bilmeyerek doğru bir mücadeleyi veremediği bir durumu değerlendirelim; 

Diyelim ki sürekli beslenme hataları yapan birisiniz. Çektiğiniz sıkıntıların beslenme tarzınızla alakalı olduğunun bilincinde olabilirsiniz veya olmayabilirsiniz; doğru beslenme tarzına geçemiyorsunuz. Sıkıntılarınız nedeniyle doktora gidip bazı tetkikler yaptırıyorsunuz. Size kan kolesterol değerlerinizde ve açlık kan şekerinizde yükselme, karaciğerinizde yağlanma, tansiyonunuzda oynamaların başladığı söyleniyor. Kendinizi sinirli hissetiğiniz - insan ilişkilerinde başarısız olduğunuz yani stresi duygusal ve zihinsel anlamda yoğun olarak yaşadığınız dönemler sıklaşıyor. Aileniz, dostlarınız, iş çevrenizle olan ilişkilerde zorlanıyorsunuz. Doktorunuz sizi gelecekte oluşabilecek hastalıklar konusunda uyarıyor ve belki de çeşitli ilaçlarla tedaviye başlamayı öneriyor.  

Diyelim ki siz sıkıntılara göğüs geriyor, hayatınızda yer alan hataları ortadan kaldırmaya yönelik bir araştırmanın içerisinde olmadan yolunuza devam ediyorsunuz. Bir süre sonra kalbinizde büyüme, tansiyon yüksekliği, kolesterol yüksekliği tanılarını alıyor ve kalp-damar hastası oluveriyorsunuz. Bu yönde hangi riskleri taşıdığınız konusunda da doktorunuz tarafından bilgilendiriliyorsunuz. Artık kolesterol düşürücü, tansiyon düşürücü, kalbinize destek olan ilaçlar ve vitaminleri kullanma zorunluluğunuz oluşuyor.  

Şimdi bu örneğin analizini beraberce yapalım;
Uzayan stres faktörü: fıtrata uygun olmayan beslenme ve yaşam alışkanlıklarınıza ısrarla devam etmeniz
Strese vücudunuzun verdiği cevap: artık ismi konan bir hastalığın sahibisiniz. 

 Bu örneklerden çıkartılması gereken sonuçlar şunlar olmalıdır;
v      Doğal yaşam tarzının dışına çıkılan her durum vücut için stres kaynağıdır.
v      Stres etkisi oluşturan her durum kontrol altına alınmalıdır.
v      Kontrol edilemeyen stresin kronikleşmesi halinde alarma geçen vücut çeşitli tepkiler oluşturacak, bu tepkiler hastalık olarak tanı alacaktır.   

Sonuç itibariyle fizik bedenin hastalanmasının sorumlusu insanın kendisidir. Yaradılış fıtratına uygun olmayan yaşam biçimleri vücut için stres ve dolayısıyla hastalık kaynağıdır. Kendisini iyi tahlil edebilen ve fıtratına uygun çözüm arama bilincinde olan kişiler daha hastalık oluşmadan tedbirlerini alabilirler. Eğer bir hastalık tanısı alınmış ise bu durum bir şeyler yapmak için geç kalındığı anlamına gelmemelidir. Önemli olan doğal yaşam fıtratına uygun seçeneklerinin göz ardı edilmemesi ve bu konuda bilinçlenip hayata sahip çıkma alışkanlığının kazanılmasıdır.   

Kaynak:1) Dr. Güçlü Ildız, Beynimiz “Göz ardı edilen tıbbi gerçekler”

 

Kaynak : Dr.Ayşe Nur Okçu
Tür : Sağlık Tarih : 26.09.2010
[ Tüm yazılara ulaşmak için burayı tıklayınız. ]
e-bülten üyeliği
Ad Soyad
e-posta